"De Tweede Wereldoorlog is de kapstok maar vrijheid is waar het om gaat, " stelde Jenny Arean, een van de solisten van het 5 mei-concert op de Amstel. Het concert, in aanwezigheid van het koninklijk paar en prinses Beatrix, vormde de afsluiting van herdenken op 4 mei en het vieren van de bevrijding en van de vrijheid op 5 mei. Dat laatste gebeurde uitbundig, op de 14 Bevrijdingsfestivals die mede door het prachtige weer bijna een miljoen bezoekers trokken en tijdens de Nationale Viering van de Bevrijding met de 5 mei-lezing die dit jaar in Drenthe werd gehouden.

Tijdens het 5 mei-concert op de Amstel zong Jenny Arean eerst Cimetière, over de droefheid over het verlies van de vermoorde Joden en het alleen achterblijven. Maar daarna kwam de blijheid over het vrij zijn, over vrijheid, in Zing dan!
Bijzonder waren de gedichten die F. Starik speciaal heeft geschreven voor het 5 mei-concert, voorgedragen door acteur Hans Dagelet: "De oorlog, dat was iets van 't verleden, van je ouders die gretig in een magistraal stralende toekomst geloofden, voor wie er nog bevrijding was." Tijdens het concert werd net zoals op de Nationale Herdenking muziek van Dvorak gespeeld: Scherzo uit de 9e symfonie uit De Nieuwe Wereld door het philharmonie zuidnederland.

De Nationale Viering van de Bevrijding begon dit jaar in Assen waar Mary Robinson de 5 mei-lezing uitsprak. "Vrijheid brengt verantwoordelijkheid met zich mee. We moeten aan jonge mensen leren om te waarderen wat het betekent om een vrij burger te zijn, en bij hen het besef te kweken dat dit een zaak is die hen direct aangaat, " aldus Mary Robinson. De lezing van de oud-president van Ierland en voormalig Hoge Commissaris voor de Mensenrechten was een bron van inspiratie voor en een verdieping van het debat over vrijheid.
Voor het eerst was er bij de Nationale Viering van de Bevrijding een kinderlezing, gehouden door de 12-jarige Hammoude Al-Cheikh die zelf oorlog in Libanon meemaakte. Hij zei: "Maar is vrijheid voor u hetzelfde als voor mij? Vrijheid komt niet vanzelf. Daar moeten we iets voor doen. Gelukkig zijn er mensen die dit willen. En sommigen raken me. Daarom ga ik hen vandaag noemen. De eerste is Nelson Mandela. Hij deed dit niet voor zichzelf. Dat is wat ik mooi aan hem vind. Want ook ik begrijp discriminatie niet. Black is toch beautiful and white wonderful."

Minister-president Mark Rutte bezocht, in gezelschap van de commissaris van de Koning Jacques Tichelaar, de burgemeester van Assen Carry Abbenhues en vice-voorzitter van het Nationaal Comité 4 en 5 mei Jacques Wallage het Bevrijdingsfestival Drenthe waar de premier het vuur van de vrijheid ontstak. Hij deed dat samen met Douwe Bob, die met Kensington en Gers Pardoel dit jaar als Ambassadeurs van de Vrijheid op veertien Bevrijdingsfestivals spelen. Defensie verzorgt de helikopters waarmee de ambassadeurs werden vervoerd. De veertien Bevrijdingsfestivals, mogelijk gemaakt door het vfonds, waren met bijna een miljoen bezoekers zeer succesvol, mede door de inhoudelijke programmering zoals de vrijheidsmaaltijden in Amsterdam, het speeddaten met veteranen in Zwolle en het programma 'aan tafel met." met de premier en de winnaars van de essaywedstrijd over vrijheid in Drenthe.

www.4en5mei.nl

Op donderdag 17 april a.s. is door het historisch programma ANDERE TIJDEN op Nederland 2 om 21.30 uur een uitzending gewijd aan het NN-kamp Natzweiler Struthof, het Keitel Erlasz en de gevolgen hiervan.

In het concentratiekamp Natzweiler, dat tijdens de Tweede Wereldoorlog in het door Duitsland geannexeerde Elzas (Frankrijk) lag, hebben naast vele nationaliteiten 590 Nederlanders gevangen gezeten. Het was het kamp waar de 'Nacht und Nebel' gevangenen speciaal naar toegestuurd werden. Zij moesten in de 'Nacht en Nevel' verdwijnen, bestonden niet meer voor de buitenwereld en hadden een nummer i.p.v. een naam (nomen nescio). . De familie mocht niets meer van hen vernemen.

Dit kamp was berucht vanwege de steengroeve waar roze graniet gedolven moest worden door de gevangenen. In deze steengroeve, bij dit zware werk, de vele sadistische martelingen van de SS en de structurele ondervoeding, vielen onnoemelijk veel doden. Daarnaast werden er oa. ook medische experimenten op gevangenen gedaan met gifgassen.

Natzweiler, één van de meest dodelijke kampen, is operationeel geweest van mei 1941 tot september 1944 toen de gevangenen op transport naar Duitsland gingen, veelal Dachau. Enkelen bleven achter tot in november 1944 het kamp 'bevrijd' werd. Van een bevrijding, zoals dat in kampen als Dachau, Mauthausen en vele andere gebeurde, kan men niet spreken. Toen de Duitsers hoorden dat de geallieerden oprukten, hebben ze in alle haast het kamp ontruimd om zich zoveel mogelijk te ontdoen van het bewijsmateriaal van de vele onmenslijkheden.

Dit is wellicht een reden dat dit een 'vergeten' kamp is.

Natzweiler had ook nog vele buitenkampen die tot het einde van WO II, voorjaar 1945 functioneel waren.

Andere Tijden
Nacht und Nebel
Uitgezonden 17 april 2014
25 minuten

Het concentratiekamp Natzweiler-Struthof in de Elzas wordt grondig gerestaureerd.

Dat heeft directrice Frédérique Neau-Dufour maandag laten weten.

Het kamp in het noordoosten van Frankrijk, waar ongeveer 590 Nederlanders tijdens de Tweede Wereldoorlog hebben vastgezeten, is zwaar getroffen door stormen en kan de ongeveer 170.000 bezoekers per jaar niet meer aan. De restauratie van de barakken, de gevangenis en het crematorium op het 4,5 hectare grote terrein kost ongeveer 1,2 miljoen euro en moet voor de zomer zijn afgerond.

Er hebben ongeveer 40.000 tegenstanders van de nazi's uit Frankrijk, Noorwegen, Nederland, Polen, Duitsland en de Sovjet-Unie vastgezeten. Van de 590 Nederlanders die er gevangen zaten, hebben er 280 de oorlog niet overleefd. Tot die Nederlanders die de nazi's er opsloten, behoorden de journalist W.L. Brugsma en George Maduro, naamgever van Madurodam.

Floris Bakels publiceerde in 1977 over zijn gevangenschap in onder meer Natzweiler het boek Nacht und Nebel. Het boek stond zeven weken boven aan de lijst van bestverkochte boeken in Nederland.

Kamp Amersfoort beschikt over veel gegevens van gevangenen die vanuit Kamp Amersfoort getransporteerd werden naar de kampen in Duitsland. Indien je meer wilt weten wat er met jouw familielid/familieleden is gebeurd, biedt de informatie van het kamp wellicht een aanknopingspunt. Door het formulier uit te printen en op te sturen naar:

Stichting Nationaal Monument Kamp Amersfoort
T.a.v. werkgroep Documentatie
Antwoordnummer 4046
3830 VB Leusden